Karavan projesi; otobüs veya minibüs gibi araçların karayollarında yasal olarak seyredebilmesi ve karavan statüsü kazanması için gerekli şartları karşılayan, araç proje mühendisleri tarafından çizilen dönüşüm planlarına denir.
Karavan: Karayolları trafik yönetmeliği 3. maddesinde yer alan belirli ekipmanları kapsayan, yatacak yeri olan özel maksatlı M sınıfı SA kodlu motorlu araçtır.
Karavan Projesi Nasıl Yapılır?
Karavan projesi aşağıdaki 6 adımla gerçekleştirilir:
- Karavanın mevzuat şartlarına göre tadilatı yapılır.
- Yetkili firma tarafından projesi çizilir.
- Karavan, TSE Araç Kontrol Merkezinde muayene edilir.
- TÜVTÜRK Tadilat Muayenesine girilir.
- Notere gidilip ruhsata karavan olarak işletilir.
- Vergi dairesine gidilip karavan kaydı yaptırılır.
Bu adımlardan sonra aracınızın karavan projesi biter ve dönüşüm işlemleriniz yasal olarak son bulur.
Minibüsü Karavana Çevirme Prosedürü
- Minibüsün koltukları sökülüp karavan şartlarına uygun dizayn edilir.
- Minibüsü karavana çevirme projesi çizilir.
- Karavan TSE Araç Kontrol Merkezinde kontrol edilir.
- TSE onayı ile birlikte TÜVTÜRK tadilat muayenesine gidilir.
- Muayene raporu ve proje evrakları ile notere gidilerek ruhsat işletilir.
Minibüsü Karavana Çevirirken Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Karavanınızın araç sınıfı M1, gövde tipi SA ve kullanım tarzı yolcu nakli olmalıdır.
- Maliye Kaydı: Ruhsat işlemlerinden sonra nakil vasıtaları vergi dairesine başvurarak motorlu karavan kaydını yaptırın. Aksi takdirde araç eski sınıfında (M2 veya N1) görünmeye devam eder ve ceza alabilirsiniz.
- 5 Yaş Kuralı: Aracınızın 5 yaşından büyük olmasına dikkat edin. 5 yaşından küçük araçlarda ÖTV ödemesi çıkmaktadır.
Minibüsü Karavana Çevirme Maliyeti (2026)
2026 yılı itibariyle resmi maliyet kalemleri şöyledir:
- TSE Araç Kontrol Merkezi Ücreti: 5.280 TL
- TÜVTÜRK Ücreti: 3.288 TL
- Noter Ruhsat İşletme Ücreti: 2.026 TL
- Toplam Resmi Maliyet: Yaklaşık 11.000 TL (İşçilik ve proje bedeli hariçtir).
Karavan Şartları ve Gerekli Belgeler
Zorunlu Donanımlar
- Koltuklar ve masa
- Koltuklardan dönüştürülecek uyku yatağı
- Sabit yemek pişirme imkanları (portatif ocaklar kabul edilmez)
- Depolama/saklama imkanları
Gerekli Belgeler
- Karavan tadilatı sırasında çekilmiş video ve görseller
- Araç Ruhsatı (Tescil Belgesi)
- Araç Tip Onay Etiketi
Ehliyet ve Kullanım Kuralları
- Motokaravan: Azami ağırlığı 3500 KG'ı aşmadığı sürece B sınıfı ehliyet ile kullanılabilir.
- Çekme Karavan (750 kg altı): B, C, D sınıfı ehliyetler yeterlidir. Tescil zorunluluğu 1 Ocak 2026'ten itibaren başlamıştır.
- Çekme Karavan (750 kg üstü): Kullanmak için BE, CE veya DE sınıfı (römork ehliyeti) gereklidir.
Karavan Projesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Karavan projesi şart mı?
Evet, aracınızı karavana çevirmek için karavan projesi yasal bir zorunluluktur.
Hangi araçlar karavana dönüşür?
M2, M3, N1 ve N2 sınıfı araçlar (otobüs, minibüs, kamyonet, panelvan) uygun şartlar sağlandığında karavana dönüşebilir.
5 yaşından küçük araçlar dönüşebilir mi?
Teknik olarak evet, ancak fatura bedeli üzerinden yüksek ÖTV tahakkuk ettirilir.
Karavanın Tarihçesi
- 1830: İlk karavan Antoine Franconi için Paris'te yapıldı.
- 1885: Dr. William Gordon Stables tarafından ilk lüks karavan "The Wanderer" inşa edildi.
- 1919: Eccles Motor firması tarafından ilk ticari çekme karavan üretildi.
- 1948: Daha hafif ve ucuz olan "Streamlite Rover" (Sprite öncüsü) geliştirildi.
Önemli Not: 30 gün içinde araç projesi yaptırılıp tescil kuruluşuna bildirilmeyen tadilatlara para cezası uygulanmaktadır.